{"id":3479,"date":"2024-07-31T13:32:57","date_gmt":"2024-07-31T13:32:57","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.crimebeatnorthwales.co.uk\/beth-yw-uchel-siryf\/"},"modified":"2026-06-24T13:03:43","modified_gmt":"2026-06-24T13:03:43","slug":"beth-yw-uchel-siryf","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/","title":{"rendered":"Beth yw Uchel Siryf?"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"et_pb_section_0 et_pb_section et_section_regular et_block_section\"><div class=\"et_pb_row_0 et_pb_row et_block_row\"><div class=\"et_pb_column_0 et_pb_column et_pb_column_2_3 et_block_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough\"><div class=\"et_pb_text_0 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_block_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><h2>Hanes swyddfa\u2019r uchel siryf<\/h2>\n<p>Mae Uchel Siryfion wedi bodoli ers o leiaf 1,000 o flynyddoedd. Roedd y \u201cMeiri\u201d gwreiddiol yn swyddogion Brenhinol a benodwyd i orfodi buddiannau\u2019r Brenin mewn Sir, yn enwedig casglu refeniw a gorfodi\u2019r gyfraith.<br \/>Roedd gan Uchel Siryfion bwerau helaeth. Roeddent yn barnu achosion mewn llysoedd misol ac yn gweithredu fel swyddogion gorfodi\u2019r gyfraith. Roeddent yn gallu codi\u2019r \u2018gwae ac ymlid\u2019 ar \u00f4l troseddwyr yn y Sir ac yn gallu galw a gorfodi\u2019r \u2018posse comitatus\u2019, sef grym milwrol llawn y Sir. Cyfeirir at Siryfion drwy gydol y Magna Carta ac roeddent yn amlwg yn hanfodol ar gyfer y ffordd yr oedd y Siroedd yn cael eu rhedeg. Erbyn 1254 fe oruchwyliodd yr Uchel Siryf etholiad ddau Farchog Sir i\u2019r Senedd.<br \/>O tua 1300 fe ddechreuodd eu pwerau leihau wrth i fwy a mwy o swyddogaethau gael eu canoli. Sefydlwyd y trysorlys i weinyddu\u2019r gwaith o gasglu trethi ac archwilio cyfrifon y Siryf. Sefydlwyd system o Gyfiawnder ac Aseis teithiol. Fodd bynnag, parhaodd Siryfion yn gyfrifol and roi gwritiau, trefnu\u2019r Llys, carchardai a rheithgorau a gweithredu dedfrydau unwaith yr oeddent wedi\u2019u cyhoeddi. Roedd hefyd yn gyfrifoldeb ar y Siryf i sicrhau diogelwch a chyfforddusrwydd y Barnwyr. Dyma darddiad dyletswydd gofal yr Uchel Siryf am les Barnwyr yr Uchel Lys. Daeth newidiadau pellach gyda chread y Crwneriaid a\u2019r Ynadon Heddwch a sefydliad yr Arglwydd Raglawiaid fel cynrychiolwyr personol y Sofren.<br \/>Mae traddodiad yn honni mai Brenhines Elizabeth I ddechreuodd yr arfer o benodi Uwch Siryfion drwy bigo eu henwau pan ddaethpwyd \u00e2\u2019r R\u00f4l iddi ac wrth iddi hi wneud brodwaith. Yn anffodus, myth yw hyn gan fod R\u00f4l Siryf yn dyddio\u2019n \u00f4l i deyrnasiad Brenin Harri\u2019r VII lle mae\u2019r enw wedi\u2019i bigo drwy\u2019r felwm. Yn wir, mae hon yn ffurf gynnar o ddiogelwch dogfennau. Roedd yn rhaid i Siryfion gasglu trethi amhoblogaidd a gellid eu dal yn atebol am unrhyw ddiffygion. Roedd yna felly gymhelliant i geisio osgoi siom. Fodd bynnag, er pris y llwgrwobr, ni allai unrhyw un swyddogol guddio twll drwy\u2019r felwm yn erbyn enw\u2019r unigolyn. Mae\u2019r arferiad o\u2019r Frenhines yn pigo enwau\u2019r Uchel Siryf yn parhau hyd heddiw.<br \/>Yn y 19eg Ganrif cafodd cyfrifoldebau Siryfion am yr heddlu, carchardai ac eiddo\u2019r Goron eu trosglwyddo i gyrff statudol. Cafodd eu pwerau a oedd yn weddill eu cyfundrefnu yn Neddf Siryfion 1887. Mae\u2019r Ddeddf hon, a\u2019r diwygiadau dilynol, yn parhau mewn grym hyd heddiw. Ymysg pethau eraill mae\u2019n cadarnhau\u2019r broses hanesyddol o enwebiad gan y Sofren. <\/p>\n<h2>R\u00f4l bresennol yr uwch siryfion<\/h2>\n<p>Mae Swydd Uwch Siryf yn benodiad Brenhinol amhleidiol annibynnol am flwyddyn yn unig. Heddiw, mae yna 55 Uwch siryf sy\u2019n gwasanaethu Siroedd Cymru a Lloegr.<br \/>\nMae eu dyletswyddau yn cynnwys bod yn bresennol mewn digwyddiadau brenhinol yn y Sir a chefnogi Barnwyr Uchel Lys Ei Mawrhydi pan fyddant ar Gylchdaith. Mae cefnogi\u2019r Goron a\u2019r Farnwriaeth yn parhau\u2019n elfen ganolog o\u2019r r\u00f4l. Maent yn rhoi cymorth gweithredol ac anogaeth i\u2019r Heddlu a\u2019r Gwasanaethau Brys, y Gwasanaeth Prawf a\u2019r Carchardai ac i asiantaethau eraill sy\u2019n ymwneud ag atal trosedd, yn enwedig ymysg pobl ifanc. Yn unol \u00e2 Deddf Cyfraith Droseddol 1826 bydd Uchel Siryfion yn cyflwyno gwobrau i bobl sy\u2019n cynorthwyo \u00e2 dal troseddwyr. Gallant weithredu fel Swyddogion Dychwelyd ar gyfer etholiadau seneddol mewn rhai siroedd.<br \/>\nMae Uchel Siryfion yn chwarae r\u00f4l gynyddol weithgar o ran hyrwyddo\u2019r sector gwirfoddol o fewn eu cymunedau. Mae nifer o Uchel Siryfion yn rhoi eu gwobrau personol eu hunain i unigolion, ac yn aml yn gwneud llawer iawn o waith gyda grwpiau gwirfoddol, sydd wedi gwneud cyfraniad rhagorol mewn rhyw ffordd. Gan fod y Swydd Uwch Siryf yn annibynnol ac yn amhleidiol maent mewn sefyllfa dda i allu dod ag amrywiaeth o bobl yn y gymuned maent yn ei gwasanaethu ynghyd. Nid yw Uchel Siryfion yn derbyn unrhyw d\u00e2l.<br \/>\nGellir crynhoi r\u00f4l yr Uchel Siryf fel \u00e2 ganlyn:<br \/>\n\u2022 cynnal ac ehangu\u2019r Swydd Uwch Siryf a gwneud cyfraniad ystyrlon i Sir yr Uwch Siryf yn ystod eu blwyddyn yn y Swydd.<br \/>\u2022 rhoi cymorth gweithredol i brif ddeiliaid y Cyfansoddiad o fewn eu Sir \u2013 y Teulu Brenhinol, y Farnwriaeth, yr Heddlu ac asiantaethau gorfodi\u2019r gyfraith eraill, y gwasanaethau brys, awdurdodau lleol a\u2019r holl grwpiau eglwysig a ffydd gydnabyddedig.<br \/>\u2022 sicrhau lles Barnwyr Uchel Lys, gofalu amdanynt yn y Llys a chynnig lletygarwch iddynt.<br \/>\u2022 cefnogi\u2019r Arglwydd Raglaw ar ymweliadau brenhinol ac achlysuron eraill fel bo\u2019n briodol<br \/>\u2022 chwarae rhan weithredol mewn cefnogi a hyrwyddo sefydliadau gwirfoddol o fewn y Sir.<br \/>Yma yng Ngogledd Cymru mae ein Uchel Siryfion yn cymryd rhan weithredol yn cefnogi Trechu Trosedd Clwyd a Gwynedd gan eich cefnogi ar draws y rhanbarth.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"et_pb_column_1 et_pb_column et_pb_column_1_3 et-last-child et_block_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough\"><div class=\"et_pb_image_0 et_pb_image et_pb_module et_block_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/wp-content\/blogs.dir\/8\/files\/2024\/06\/HSheriffs24-25-e1719325583362.jpg\" title=\"HSheriffs24-25\" \/><\/span><\/div><\/div><\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":1,"featured_media":3362,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-3479","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Beth yw Uchel Siryf? - Crimebeat<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cy_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Beth yw Uchel Siryf? - Crimebeat\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Crimebeat\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-06-24T13:03:43+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/wp-content\/blogs.dir\/8\/files\/2024\/10\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"952\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"488\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/\",\"name\":\"Beth yw Uchel Siryf? - Crimebeat\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/8\\\/files\\\/2024\\\/10\\\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg\",\"datePublished\":\"2024-07-31T13:32:57+00:00\",\"dateModified\":\"2026-06-24T13:03:43+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/8\\\/files\\\/2024\\\/10\\\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/wp-content\\\/blogs.dir\\\/8\\\/files\\\/2024\\\/10\\\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg\",\"width\":952,\"height\":488},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/beth-yw-uchel-siryf\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Beth yw Uchel Siryf?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/\",\"name\":\"Crimebeat\",\"description\":\"North Wales\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\\\/cy\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy-GB\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Beth yw Uchel Siryf? - Crimebeat","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/","og_locale":"cy_GB","og_type":"article","og_title":"Beth yw Uchel Siryf? - Crimebeat","og_url":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/","og_site_name":"Crimebeat","article_modified_time":"2026-06-24T13:03:43+00:00","og_image":[{"width":952,"height":488,"url":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/wp-content\/blogs.dir\/8\/files\/2024\/10\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/","url":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/","name":"Beth yw Uchel Siryf? - Crimebeat","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/wp-content\/blogs.dir\/8\/files\/2024\/10\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg","datePublished":"2024-07-31T13:32:57+00:00","dateModified":"2026-06-24T13:03:43+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/wp-content\/blogs.dir\/8\/files\/2024\/10\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/wp-content\/blogs.dir\/8\/files\/2024\/10\/NZ71552-1-e1728562262928.jpg","width":952,"height":488},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/beth-yw-uchel-siryf\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Beth yw Uchel Siryf?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/#website","url":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/","name":"Crimebeat","description":"North Wales","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy-GB"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3479","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3479"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3479\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3818,"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3479\/revisions\/3818"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3362"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.crimebeatnorthwales.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3479"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}